Zelf akten maken
Waardeer uw notaris Zoek uw notaris

Eigen woning, echtscheiding en fiscus

Fiscale gevolgen eigen woning na echtscheiding zijn sinds 2012 gewijzigd, in dit artikel een overzicht van de fiscale gevolgen.

Fiscaal partner en echtscheiding

Gehuwden zijn altijd elkaars fiscaal partner, samenwoners meestal. De inkomsten uit de eigen woning (meestal aftrekpost) zijn dan gemeenschappelijk inkomen. De partners mogen dus zelf bepalen wie welk bedrag in mindering brengt op zijn of haar inkomen. Bij gehuwden zal het fiscaal partnerschap eindigen indien:

  1. de echtgenoten niet meer op hetzelfde adres staan ingeschreven bij de GBA (gemeentelijke basisadministratie);
  2. een verzoek tot ontbinding van het huwelijk is ingediend bij de rechtbank.

Hypotheekrente eigen woning aftrekbaar

De hypotheekrente voor een echte eigen woning is fiscaal aftrekbaar als aan een aantal eisen is voldaan, deze zijn:

  1. De lening is aangegaan voor de aankoop, verbetering of het onderhoud van de eigen woning.
  2. Er moet sprake zijn van een eigen woning (artikel 3.111 Wet Inkomstenbelasting 2001) die als hoofdverblijf dient.

Fiscaal partner en echtscheiding

Bij fiscaal partners moet worden geschoven met de inkomsten (eigenwoningforfait) en uitgaven (hypotheekrente, etc.) , bij een echtscheiding wordt dit anders. Als echtgenoten uit elkaar gaan wordt de situatie anders (artikel 3.111 lid 4 Wet op de Inkomstenbelasting 2001). Als een partner de eigen woning (hoofdverblijf) verlaat, dan blijft deze woning nog 2 jaar (vanaf het moment van vertrek) als eigen woning kwalificeren, ook al is de eigen woning niet meer het hoofdverblijf van de vertrekkende echtgenoot. De andere echtgenoot moet dan wel in de voormalige eigen woning blijven wonen (niet tijdelijk, dus hoofdverblijf). Als de vertrekkende partner de hypotheekrente wil aftrekken, dan moet deze last ook op hem drukken, hij / zij moet dus ook de hypotheekrente betalen (zonder mogelijkheid om deze te verhalen op de ex die in de woning blijft wonen). Dat de vertrekkende partner de hypotheekrente als onderhoudsverplichting kan aftrekken gaat meestal wel goed, het is wel van belang dat u dit correct regelt  in het echtscheidingsconvenant. Het moet gaan om een in rechte opeisbare verplichting van uw ex-partner (dus geen coulancebetaling of anderszins vrijwillige betaling), feitelijk is de hypotheekrente een soort alimentatie.

Conclusie eigen woning, echtscheiding en fiscus

Uit mijn praktijk volgt dat het belangrijk is om de eigen woning correct in het echtscheidingsconvenant op te nemen, overleg tussen uw advocaat en een fiscaal jurist is wenselijk. De rente is óf aftrekbaar als hypotheekrente óf als onderhoudsverplichting van de vertrekkende partner. Bij een onderhoudsverplichting is het van belang dat dit correct is vastgelegd in het echtscheidingsconvenant (of de uitspraak van de rechter). U kunt ook afspreken dat ieder der partijen zijn of haar aandeel van de hypotheekrente betaalt (en aftrekt) en dat bij de berekening van de partneralimentatie met dit gegeven rekening wordt gehouden.

Uitspraak Gerechtshof over eigen woning, hypotheekrente en echtscheiding

In maart 2012 heeft het Gerechtshof in Amsterdam een uitspraak gedaan over een situatie waarbij er discussie was over de hypotheekrenteaftrek. De echtgenoot die in de woning bleef wonen mocht 100% van de hypotheekrente aftrekken. De man en de vrouw waren in gemeenschap van goederen gehuwd. In 2003 zijn de man en de vrouw uit elkaar gegaan, in 2004 is de echtscheidingsbeschikking ingeschreven bij de GBA. De vrouw bleef in de woning wonen en betaalde de volledige hypotheekrente. In 2006 is de vrouw ook volledig eigenaar geworden (akte van levering via notaris). De vrouw bracht 50% van de hypotheekrente in mindering als hypotheekrente en 50% als alimentatieverplichting jegens haar ex. De inspecteur (en de rechtbank) stonden 50% van de betaalde hypotheekrente in aftrek toe, de rest niet. Het Gerechtshof was het hier niet mee eens, alle betalingen waren aftrekbaar bij de vrouw, mede omdat het risico van waardeverandering vanaf 2003 bij de vrouw was gelegen. Daarnaast woonde de man er niet meer en betaalde de vrouw alle kosten en lasten. De vrouw was feitelijk al economisch eigenaar sinds 2003, de vrouw mocht de volledige hypotheekrente aftrekken.

Noot mr. Dennis J.B. Jongbloed: een bijzondere uitspraak, wellicht was er dan ook in 2003 al overdrachtsbelasting verschuldigd. Of er cassatie is ingesteld is mij niet bekend, het lijkt erop dat dit een zeer feitelijke uitspraak is.



31 Jul 2012



Waardeer het artikel Eigen woning echtscheiding fiscaal

Eigen woning echtscheiding fiscaal heeft een waardering van 5.5 / 10 punten met 2 beoordelingen.



naar boven
Contact

Estate Plannings Juristen
Oldenzaalsestraat 125
7514 DP Enschede

t : 053 432 72 00
f : 053 431 34 24
e : info@estateplanningsjuristen.nl